Yerli topluluklarla daha iyi araştırma yapmak için liderliği paylaşmak gerekiyor
Daha fazla topluluğa kendi geleceklerini kendi şartlarıyla hayal etmeleri için araçlar, alan ve kurumsal güven verildiğinde, ortaklaşa varılan gelecekler…

Daha fazla topluluğa kendi geleceklerini kendi şartlarıyla hayal etmeleri için araçlar, alan ve kurumsal güven verildiğinde, ortaklaşa varılan gelecekler daha zengin ve daha dürüst olur.
(Unsplash)
Editörün notu: Bu hikaye, Kanada’nın önde gelen sosyal bilimler ve beşeri bilimler akademisyenlerinin, Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler Araştırma Konseyi ile The Conversation Canada arasındaki bir iş birliği kapsamında hazırladığı makale serisinin bir parçasıdır.
2008 yılında, okul yılı boyunca iki haftada bir, araştırma ekibim (Concordia Üniversitesi Tasarım ve Hesaplamalı Sanatlar bölümünden altı öğrenci ile laboratuvarımdaki iki araştırma asistanı) ve ben, Montréal’dan Kahnawake Hayatta Kalma Okulu’na 20 dakikalık bir yolculuk yapıyorduk. Bizi Kahnawake Mohawk sanatçısı ve sanat öğretmeni Owisokon Lahache davet etmişti.
Amacımız, yerli gençlere topluluklarının tarihi, dili ve kültürü bağlamında dijital üretim becerilerini öğretmek için yeni bir model prototipi oluşturmakti. Orada öğrendiklerimiz, araştırmanın kendisi hakkındaki düşüncelerimi değiştirdi.
O sonbaharı hikaye anlatımıyla ve bu hikayelerin topluluk için önemini tartışarak geçirdik. Kış aylarında öğrencilere video oyunları yapma araçlarını ve tekniklerini — storyboard oluşturma, konsept çizimi, modelleme, animasyon ve programlama — öğretmeye odaklandık. Mart ayında ise öğrendiklerini kullanarak kendi video oyunlarını tasarlamalarını istedik.
Öğrencilerin ne ortaya koyacaklarından emin değildik ve özellikle sözlü hikaye anlatımını interaktif bir video oyununa dönüştürebilip dönüştüremeyeceklerini merak ediyorduk. Sınıfına geri döndüğümüzde ise şaşkınlık içinde kaldık.
Dört sıranın üzerine serilmiş beyaz kesim kağıdında, kurşun kalem ve kil ile tasarlanmış tam bir oyun seviyesi vardı. Öğrenciler bir hikayeden bir canavarı, başka bir hikayeden bir manzarayı ve üçüncü bir hikayeden bir çatışmayı almış ve bizim rehberliğimiz olmadan bunları yeni bir anlatıya dönüştürmüşlerdi.
Bu, son dakika haberleri ya da temelsiz görüşler hakkında değil.
O an fark ettik ki, topluluklarının hikayelerini kendi yöntemleriyle anlatma fırsatı buldukları için ne kadar heyecanlanmışlardı. Öğrenciler video oyunlarını anlıyorlardı ve kendi bilgi sistemlerine ve topraklarına dayanan bir oyun tasarlamakta hiç zorlanmadılar.
Bu deneyim — gelenek, teknoloji ve yerli gençleri geleceğin dijital hikaye anlatımı araçlarında yetkin hale getirme çabasının birleşimi — Yerli Gelecekler İnisiyatifi’nin (IIF) yaratılmasındaki temel itici güçlerden biri oldu.
Araştırma ilişkisini tersine çevirmek
IIF, Kanada’daki üniversiteler ve topluluk kuruluşlarının bir iş birliğiydi ve Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler Araştırma Konseyi’nin (SSHRC) Bir Ortaklık Hibesi (ve bir Trudeau Bursu) ile 2015’ten 2022’ye kadar finanse edildi.
Yedi yıl boyunca IIF, Kanada, ABD ve Pasifik bölgesinden Kanien’kehá:ka, Cree, Anishinaabe, Diné, Métis, Mi’kmaq, Kānaka Maoli ve Māori dahil olmak üzere çok sayıda topluluktan insanlarla çalıştı. Güzel sanatlar, tasarım, bilgisayar bilimi, tarih ve dil gibi birçok alandan uzmanları davet ettik ve topluluklar ile disiplinler arasında iş birliği yapmamızı sağlayan metodolojiler oluşturmak için ortak tutkumuza güvendik.
İnininde, Yerli Gelecek Hayali adlı bir kavram vardı: Yerli halkların, inşa etmeye başlamadan önce istedikleri gelecekleri hayal etmeleri gerektiği — yani toplulukların yarınları hakkındaki vizyonlarının, bugün yaptıkları işi şekillendirdiği fikri.
Bu hayali gelecekleri geliştirmek, yerli toplulukların hayal kurabileceği alanlar, sürekliliği koruyacak kültürel temel, yaratıcı spekülasyon özgürlüğü ve bu vizyonları gerçeğe dönüştürmeye yardımcı olacak teknik kapasite gerektiriyordu. IIF, bu dört unsuru da sağlamak üzere tasarlandı.
IIF’nin geliştirdiği iş birliği modeli, akademik araştırmanın genellikle işleyişinden kasıtlı bir şekilde farklıydı. Genellikle üniversiteler soruları belirler, topluluklar erişim veya veri sağlar ve sonuçlar, toplulukların nadiren karşılaştığı kurumlar içinde dolaşır. IIF bunu tersine çevirdi.
Topluluk üyeleri kendi gelecek hayallerini geliştirdiler; IIF ise onlara destek ve teşvik sağladı. Araştırma soruları da buna yanıt olarak ortaya çıktı: Kanien’kehá:ka değerleri nelerdir? Bu değerleri taşıyacak şekilde tasarlanan bir video oyunu nasıl görünür? Yerli sanatçıların gelecekleri görselleştirmek ve bir pratiği zaman içinde sürdürmek için ne gibi yaratıcı ve teknik altyapılara ihtiyacı var?

Bu tersine çevirme, dört birbiriyle bağlantılı sütun aracılığıyla şekillendi: teknik kapasite oluşturan atölyeler; sanatçıların teknolojiyle derinlemesine etkileşimini destekleyen rezidanslar ve geleceği yerli imgelerle doldurmaya yardımcı olan komisyonlar; bu yöntemleri daha geniş kitlelere tanıtan seminerler ve ders serileri; ve dijital medya sanat eserlerinin gelecek nesiller için korunması.
Üniversiteler genellikle soruları belirler, topluluklar erişim veya veri sağlar ve sonuçlar, toplulukların nadiren karşılaştığı kurumlar içinde dolaşır. Daha iyi sonuçlar için, araştırmaları geliştirirken yerli topluluklarla iş birliği yapın.
(Unsplash)
IIF’nin ana girişimlerinden biri olan Yerli Hikaye Anlatımı ve Dijital Medya Üzerine Atölyeler (Skins Workshops), şu anda 18. yılındadır. 120 atölye ile Kanada’dan Hawai’i’ye, Aotearoa’dan Finlandiya’ya kadar çeşitli topluluklardan 1.500’den fazla katılımcıya ulaştı. IIF’nin bir başka girişimi ise yapay zekayı yerli bilgi sistemlerine nasıl entegre edileceğini araştıran 28 milyon dolarlık uluslararası araştırma iş birliği Abundant Intelligences’a yol açtı.
İş birlikleri somut sonuçlar doğurur
Yerli Gelecekler İnisiyatifi modeli, araştırmaları tasarlayan akademisyenler, onları barındıran kurumlar ve bunları finanse eden kurumlar için yerli araştırma bağlamlarının ötesinde dersler de barındırıyor.
Akademisyenler için, araştırma yaptığınız topluluklara zaman ayırmak, hem onlar hem de siz için üretken bir çalışma ortamı yaratan bir güven temeli oluşturur.
Akademik kurumlar için, ortak entelektüel liderlik, farklı sorunların ortaya çıkıp ele alınmasına olanak tanıyan sürdürülebilir bir bilgi üretimi sağlar. Bu, dünyayla etkileşim kurmanın yenilikçi yollarına dair anlayışımızı zenginleştiren epistemolojik bir genişlik yaratır.
Finansörler için ise bu, araştırmanın etkisinin, toplulukla birlikte ve onlar için şekillendiğinde farklı göründüğü anlamına gelir. Yıllar boyunca oluşturulan atölyeler, sanat eserleri, oyunlar ve teknik kapasite, “gerçek” akademik çalışmaların yanındaki ikincil çıktılar değildir. Onlar asıl çalışmanın kendisidir.
Daha fazla topluluğa kendi geleceklerini kendi şartlarıyla hayal etmeleri için araçlar, alan ve kurumsal güven verildiğinde, ortaklaşa varılan gelecekler daha zengin, daha dürüst ve dünyada yaşamanın tüm karmaşıklığını barındırmaya daha hazırlıklı olur.
Leave a Reply